Z historii pontyfikatu Jana Pawła II. Spotkania, słowa i pytania, do których warto wracać.
Osnabrück i Moguncja
Jak zachować wiarę, kiedy trudno znaleźć dla niej oparcie w otoczeniu? 16 listopada 1980 roku Jan Paweł II mówił o tym w Osnabrück. W Moguncji przypominał natomiast o godności ludzi pracy. Wracamy do dwóch spotkań, które zachęcają, by dostrzec człowieka obok siebie.
Przeczytaj odcinek →
Moguncja
W Moguncji Jan Paweł II rozmawiał z ewangelikami, zwracał się do migrantów i spotkał się z przedstawicielami społeczności żydowskiej. 17 listopada 1980 roku przyniósł trzy różne spotkania. Wracamy do nich, by zapytać, jak poznawać drugiego człowieka bez uprzedzeń i uczciwie mówić o tym, co nas dzieli.
Przeczytaj odcinek →Pokazujemy dwa przygotowane odcinki cyklu „Dzień z Janem Pawłem II”. Daty odnoszą się do wydarzeń z 1980 roku, nie do dnia publikacji. Kolejne wpisy dodamy po opracowaniu; kalendarium nie wymaga codziennego ręcznego uzupełniania.
Jak zachować wiarę, kiedy trudno znaleźć dla niej oparcie w otoczeniu? 16 listopada 1980 roku Jan Paweł II mówił o tym w Osnabrück. W Moguncji przypominał natomiast o godności ludzi pracy. Wracamy do dwóch spotkań, które zachęcają, by dostrzec człowieka obok siebie.
Niedziela 16 listopada była drugim dniem papieskiej pielgrzymki do Republiki Federalnej Niemiec. W Osnabrück Jan Paweł II zwrócił się do katolików żyjących w diasporze — w rozproszeniu, wśród wyznawców innych tradycji. Tego samego dnia w Moguncji odprawił Mszę dla ludzi pracy. 12
W Osnabrück papież przypominał o powojennych przesiedleńcach, którzy wraz z niewielkim dobytkiem przynieśli do nowych miejsc swoją wiarę. Zwracał uwagę na potrzebę wspólnej modlitwy i spotkań. Zachęcał również do życzliwych kontaktów z chrześcijanami ewangelickimi. 1
„Nikt nie może wierzyć sam”.
Jan Paweł II, Osnabrück, 16 listopada 1980, nr 4.
Przekład redakcji z tekstu włoskiego.
To dobry punkt wyjścia do pytania o nasze własne relacje. Można znać wiele osób, a jednak nie mieć z kim porozmawiać o tym, co najważniejsze. Można też od dawna przychodzić do tego samego kościoła i nie wiedzieć, jak ma na imię człowiek, który siada obok.
Bliskość zaczyna się czasem od krótkiej rozmowy po Mszy. Od zaproszenia na herbatę albo telefonu do kogoś, kto przestał się pojawiać. Nie musimy od razu znać odpowiedzi na jego pytania. Możemy najpierw zapytać, co przeżywa, i pozwolić mu spokojnie opowiedzieć swoją historię.
W homilii w Moguncji Jan Paweł II postawił w centrum człowieka i jego rodzinę. Upominał się o osoby zagrożone utratą zatrudnienia oraz o pracowników przybyłych z innych krajów. Godność osoby miała wyznaczać sposób podejmowania decyzji gospodarczych. 2
Przenosząc tę myśl do codzienności, warto przyjrzeć się językowi, którym mówimy o współpracownikach. Czy dostrzegamy czyjś wysiłek? Czy potrafimy podziękować za pracę, którą najłatwiej zauważyć dopiero wtedy, gdy nikt jej nie wykona?
Szczególnej uwagi może potrzebować ktoś, kto właśnie stracił zatrudnienie. Zanim zaczniemy doradzać, możemy wysłuchać. Później przyda się konkret: pomoc w przygotowaniu dokumentów, przekazanie sprawdzonej oferty albo polecenie osoby, której umiejętności znamy.
Dla nas te dwa spotkania mogą stać się zaproszeniem do prostego działania. Pomyślmy o jednej osobie, z którą warto odnowić kontakt. O sąsiedzie, nowym pracowniku, kimś chorym lub od dawna niewidzianym.
Nie trzeba zaczynać od wielkich deklaracji. Wystarczy wiadomość: „Pomyślałem o tobie. Jak się masz?”. A potem chwila czasu, żeby naprawdę usłyszeć odpowiedź.
Komu mogę dziś dać odczuć, że o nim pamiętam?
Kalendarium: Ola. Opracowanie redakcyjne: Ślady JP2. Informacje historyczne i omówienia nauczania oznaczono przypisami. Współczesne sytuacje, pytania i propozycje działań są refleksją redakcji, a nie relacją z pielgrzymki.
W Moguncji Jan Paweł II rozmawiał z ewangelikami, zwracał się do migrantów i spotkał się z przedstawicielami społeczności żydowskiej. 17 listopada 1980 roku przyniósł trzy różne spotkania. Wracamy do nich, by zapytać, jak poznawać drugiego człowieka bez uprzedzeń i uczciwie mówić o tym, co nas dzieli.
Podczas spotkania z Radą Kościoła Ewangelickiego w Niemczech papież odwołał się do wspólnej wiary w Jezusa Chrystusa. Jednocześnie wskazał kwestie, w których katolicy i ewangelicy nadal się różnią: rozumienie Kościoła, sakramentów i posług. Zachęcał do dalszego dialogu prowadzącego ku pełnej jedności. 1
Warto zachować tę precyzję. Ekumenizm dotyczy dążenia do jedności chrześcijan. Spotkanie z człowiekiem innego wyznania może zacząć się od pytania, jak przeżywa on swoją wiarę. Odpowiedź wymaga czasu i uwagi. Jeśli czegoś nie rozumiemy, możemy dopytać, zamiast dopowiadać za rozmówcę.
Do osób przybyłych do Niemiec z innych krajów Jan Paweł II mówił o rozłące z rodziną, niepewności i trudnościach z odnalezieniem się w nowym otoczeniu. Zachęcał do wzajemnego poznawania się. Mieszkańcom kraju przypominał, by dostrzegali w przybyszach ludzi z ich godnością, prawami i troską o bliskich. 2
„Starajcie się budować mosty między grupami etnicznymi”.
Jan Paweł II, Moguncja, 17 listopada 1980.
Przemówienie do migrantów, nr 3, fragment.
Przekład redakcji z tekstu włoskiego.
Dzisiaj możemy sprawdzić, ile naprawdę wiemy o osobie, którą nazywamy obcokrajowcem. Znamy jej imię? Wiemy, jak je wymówić? Być może spotykamy ją codziennie, a nigdy nie mieliśmy okazji porozmawiać. Dobrym początkiem będzie zwykłe przedstawienie się. Nie każdy chce opowiadać o powodach wyjazdu; uszanowanie tej granicy też jest częścią spotkania.
Spotkanie z przedstawicielami społeczności żydowskiej miało odrębny, religijny i historyczny kontekst. Papież przypomniał o prześladowaniach i zagładzie Żydów, o skutkach dyskryminacji oraz o duchowym dziedzictwie Izraela obecnym w wierze Kościoła. Wskazał na potrzebę poznawania żywej tradycji żydowskiej i współpracy na rzecz pokoju i sprawiedliwości. 3
Tej relacji nie należy utożsamiać z dialogiem między wyznaniami chrześcijańskimi. Poznając inną tradycję religijną, warto sięgać do jej źródeł i słuchać osób, które ją praktykują. W codziennych rozmowach podobna uważność oznacza sprawdzanie informacji, rezygnację z krzywdzących uogólnień i reagowanie, kiedy czyjaś godność staje się przedmiotem żartu.
Co możemy zabrać z tego dnia dla siebie? Przy najbliższej trudnej rozmowie spróbujmy najpierw własnymi słowami powtórzyć to, co usłyszeliśmy. „Czy dobrze rozumiem, że chodzi ci o…?”. Takie pytanie daje drugiej osobie możliwość sprostowania naszej interpretacji.
Nie każda rozmowa zakończy się zgodą. Możemy jednak zadbać o to, by rozmówca nie został z poczuciem, że oceniliśmy go, zanim go poznaliśmy.
Z jakim pytaniem mógłbym zwrócić się do osoby, którą dotąd zbyt łatwo oceniałem?
Kalendarium: Ola. Opracowanie redakcyjne: Ślady JP2. Fakty i omówienia nauczania oznaczono przypisami. Współczesne przykłady oraz pytania są refleksją redakcji. Odcinek jest wyborem trzech spotkań z tego dnia, a nie pełnym zapisem jego programu.
.JPG){kind=link}